Jouw complete theorieboek

Basis · alle rijbewijzen

Waarschuwingsborden

De J-serie: gevaar herkennen, tijdig snelheid aanpassen en begrijpen dat een waarschuwing geen voorrang geeft.

3 minuten lezen · Gecontroleerd op 30-09-2026

Gecontroleerd aan officiële bronnen op 30 september 2026. RVV bijlage 1, serie J; art. 19, 63a en 78. Praktische rijadviezen zijn herkenbaar als advies.

Vorm en bedoeling

De meeste waarschuwingsborden zijn driehoekig met een rode rand. Zij waarschuwen voor een gevaar of bijzondere situatie, zoals een bocht, overweg, oversteek, glad wegdek of werkzaamheden. Het bord zegt waar je rekening mee moet houden. Het geeft niet automatisch voorrang aan de verkeersdeelnemer die op het bord is afgebeeld.

Pas je snelheid en afstand vóór het gevaar aan. Alleen het bord kunnen benoemen is onvoldoende: leg ook uit welke onverwachte beweging, welk zichtprobleem of welke gripvermindering je kunt verwachten.

Bochten, hellingen en wegdek

J1 waarschuwt voor slecht wegdek; J2–J5 voor bochten en opeenvolgende bochten. Bij een bocht kies je vóór het insturen een snelheid die past bij het zicht en de scherpte. J6 en J7 waarschuwen voor een steile helling of gevaarlijke daling. Het percentage beschrijft de stijging of daling per horizontale afstand; 10% is ongeveer 10 m hoogteverschil over 100 m horizontaal.

J17–J19 waarschuwen voor een versmalling. De waarschuwing zelf regelt niet wie eerst rijdt. Kijk naar F5/F6 als die zijn geplaatst, de vrije ruimte en tegemoetkomend verkeer. Bij J20 en J36 moet je rekening houden met gladheid of sneeuw en ijzel, niet met een gegarandeerde vaste remweg.

Kruispunten en overstekers

J15 waarschuwt voor een beweegbare brug, J16 voor werk en J10 voor een overweg met bomen. J11 betreft een overweg zonder bomen; J12 en J13 zijn de Andreaskruisen voor één respectievelijk twee of meer sporen. J14 wijst op een tramkruising.

J20 en andere gripwaarschuwingen vragen om aangepast rijgedrag; bij J21, J22, J23 en J24 verwacht je juist overstekers of bijzondere kwetsbare groepen. Maak onderscheid tussen een waarschuwingsbord en de regels die ter plaatse gelden, zoals de zebraplicht of voorrang bij afslaan.

Tijdelijke en moeilijk zichtbare gevaren

J16 bij werkzaamheden vraagt om aandacht voor versmalde rijstroken, mensen dicht bij de rijbaan en gewijzigd wegverloop. Gele tijdelijke strepen gaan boven witte strepen. Een tijdelijk snelheidsbord is bindend, ook wanneer je op dat moment niemand ziet werken.

J31 waarschuwt voor zijwind; J30 voor een laagvliegend vliegtuig; J33 voor file. J37 is het algemene gevarenbord en kan met een onderbord de aard van het gevaar aangeven. Een afstand op een onderbord vertelt waar het gevaar begint; een trajectaanduiding kan de lengte aangeven.

Leren met de borden hieronder

Bekijk alle J-borden en lees de officiële omschrijving. Noem bij elk bord één mogelijke botsing of bedieningsfout en één passende voorbereiding. Een herkenning op kleur alleen is onvoldoende: J16 en een bord dat een fietser afbeeldt vragen om verschillende waarneming.

Voorbeeld: wegversmalling met tegenligger

Je ziet J17 en een vrachtwagen nadert. Het bord geeft jou geen recht om het smalle deel eerst te gebruiken. Neem snelheid terug en beoordeel of er een afzonderlijke voorrangsregeling is. Wacht zo nodig vóór de versmalling.

Alle borden bij deze les

Originele afbeeldingen en omschrijvingen uit bijlage 1 van het RVV. Benoem eerst de betekenis en bedenk welke handeling nodig is; open daarna de omschrijving. Getallen, plaatsnamen en symbolen op een concreet bord kunnen verschillen.

Serie J

J1
Verkeersbord J1: Slecht wegdek
Bekijk betekenis van bord J1

Slecht wegdek

J2
Verkeersbord J2: Bocht naar rechts
Bekijk betekenis van bord J2

Bocht naar rechts

J3
Verkeersbord J3: Bocht naar links
Bekijk betekenis van bord J3

Bocht naar links

J4
Verkeersbord J4: S-bocht(en), eerst naar rechts
Bekijk betekenis van bord J4

S-bocht(en), eerst naar rechts

J5
Verkeersbord J5: S-bocht(en), eerst naar links
Bekijk betekenis van bord J5

S-bocht(en), eerst naar links

J6
Verkeersbord J6: Steile helling
Bekijk betekenis van bord J6

Steile helling

J7
Verkeersbord J7: Gevaarlijke daling
Bekijk betekenis van bord J7

Gevaarlijke daling

J8
Verkeersbord J8: Gevaarlijk kruispunt
Bekijk betekenis van bord J8

Gevaarlijk kruispunt

J9
Verkeersbord J9: Rotonde
Bekijk betekenis van bord J9

Rotonde

J10
Verkeersbord J10: Overweg met slagbomen
Bekijk betekenis van bord J10

Overweg met slagbomen

J11
Verkeersbord J11: Overweg zonder slagbomen
Bekijk betekenis van bord J11

Overweg zonder slagbomen

J12
Verkeersbord J12: Overweg met enkel spoor
Bekijk betekenis van bord J12

Overweg met enkel spoor

J13
Verkeersbord J13: Overweg met twee of meer sporen
Bekijk betekenis van bord J13

Overweg met twee of meer sporen

J14
Verkeersbord J14: Tram(kruising)
Bekijk betekenis van bord J14

Tram(kruising)

J15
Verkeersbord J15: Beweegbare brug
Bekijk betekenis van bord J15

Beweegbare brug

J16
Verkeersbord J16: Werk in uitvoering
Bekijk betekenis van bord J16

Werk in uitvoering

J17
Verkeersbord J17: Rijbaanversmalling
Bekijk betekenis van bord J17

Rijbaanversmalling

J18
Verkeersbord J18: Rijbaanversmalling rechts
Bekijk betekenis van bord J18

Rijbaanversmalling rechts

J19
Verkeersbord J19: Rijbaanversmalling links
Bekijk betekenis van bord J19

Rijbaanversmalling links

J20
Verkeersbord J20: Slipgevaar
Bekijk betekenis van bord J20

Slipgevaar

J21
Verkeersbord J21: Kinderen
Bekijk betekenis van bord J21

Kinderen

J22
Verkeersbord J22: Voetgangersoversteekplaats
Bekijk betekenis van bord J22

Voetgangersoversteekplaats

J23
Verkeersbord J23: Voetgangers
Bekijk betekenis van bord J23

Voetgangers

J24
Verkeersbord J24: Fietsers en bromfietsers
Bekijk betekenis van bord J24

Fietsers en bromfietsers

J25
Verkeersbord J25: Losliggende stenen
Bekijk betekenis van bord J25

Losliggende stenen

J26
Verkeersbord J26: Kade of rivieroever
Bekijk betekenis van bord J26

Kade of rivieroever

J27
Verkeersbord J27: Groot wild
Bekijk betekenis van bord J27

Groot wild

J28
Verkeersbord J28: Vee
Bekijk betekenis van bord J28

Vee

J29
Verkeersbord J29: Tegenliggers
Bekijk betekenis van bord J29

Tegenliggers

J30
Verkeersbord J30: Laagvliegende vliegtuigen
Bekijk betekenis van bord J30

Laagvliegende vliegtuigen

J31
Verkeersbord J31: Zijwind
Bekijk betekenis van bord J31

Zijwind

J32
Verkeersbord J32: Verkeerslichten
Bekijk betekenis van bord J32

Verkeerslichten

J33
Verkeersbord J33: File
Bekijk betekenis van bord J33

File

J34
Verkeersbord J34: Ongeval
Bekijk betekenis van bord J34

Ongeval

J35
Verkeersbord J35: Slecht zicht door sneeuw, regen of mist
Bekijk betekenis van bord J35

Slecht zicht door sneeuw, regen of mist

J36
Verkeersbord J36: IJzel of sneeuw
Bekijk betekenis van bord J36

IJzel of sneeuw

J37
Verkeersbord J37: Gevaar (de aard van het gevaar is aangegeven op het onderbord)
Bekijk betekenis van bord J37

Gevaar (de aard van het gevaar is aangegeven op het onderbord)

J38
Verkeersbord J38: Verkeersdrempel
Bekijk betekenis van bord J38

Verkeersdrempel

J39
Verkeersbord J39: Waarschuwing voor elektrische in- en uitschuifbare paal in de rijbaan (poller) waarmee toegankelijkheid van straten en gebieden kan worden geregeld.
Bekijk betekenis van bord J39

Waarschuwing voor elektrische in- en uitschuifbare paal in de rijbaan (poller) waarmee toegankelijkheid van straten en gebieden kan worden geregeld.

Bron: RVV, bijlage 1. Ook de C22e-onderborden uit 2026 zijn opgenomen.

Test jezelf

Bedenk eerst je antwoord. Open daarna de uitleg.

Geeft een waarschuwingsbord voor fietsers automatisch voorrang aan fietsers?

Nee. Het waarschuwt; de gewone en plaatselijke voorrangsregels bepalen wie voorgaat.

Wat doe je bij een bochtwaarschuwing?

Kies vóór de bocht een snelheid die past bij zicht, scherpte en grip.

Wie krijgt door J17 automatisch voorrang bij de versmalling?

Niemand. Bekijk de verdere regeling en beschikbare ruimte.

Bronnen bij deze les

Advertentie · partnerlink

Motor Theorieboek Compact 2026

Alles wat jij moet weten voor het CBR motor theorie examen - Sneller leren, eerder slagen - Volledige examenstof in slechts 200 pagina's - Meer dan 50 jaar ervaring in theorie producten - Dé nieuwste methode van leren

Bekijk product →

Klaar om je theorie te testen?

Kies jouw rijbewijs en start een gratis oefenexamen. Na afloop zie je je score en krijg je uitleg bij je antwoorden.