Verboden en geboden
Geslotenverklaringen, verplichte rijrichtingen en overige geboden: exact lezen voor jouw voertuig.
Gecontroleerd aan officiële bronnen op 30 september 2026. RVV art. 1, 62–67; bijlage 1, series C, D en F. Praktische rijadviezen zijn herkenbaar als advies.
De C-serie: toegang en geslotenverklaringen
C1 sluit een weg in beide richtingen voor voertuigen, ruiters en geleiders van rij- of trekdieren of vee. C2 sluit een eenrichtingsweg in deze richting voor dezelfde groepen. C3 en C4 geven de toegestane richting van de eenrichtingsweg aan. Voetgangers vallen niet onder deze algemene C1/C2-omschrijving; C16 betreft juist voetgangers.
Andere C-borden sluiten bepaalde voertuiggroepen uit. Lees het symbool precies: C6 betreft motorvoertuigen op meer dan twee wielen, C7 vrachtauto's en C11 motorfietsen. C12 betreft alle motorvoertuigen. C13, C14 en C15 maken onderscheid tussen bromfietsen, fietsen en de in hun omschrijving genoemde gehandicaptenvoertuigen. Controleer de volledige wettelijke omschrijving onder het bord.
C17–C21 kunnen grenzen stellen aan lengte, breedte, hoogte, aslast of totale massa. Het aangegeven getal is een grens voor de in de bordomschrijving genoemde voertuigmaat of belasting, vaak inclusief lading. Vergelijk deze grenzen niet zonder meer met de toegestane maximummassa voor een rijbewijscategorie.
Bestemmingsverkeer en andere onderborden
Een uitzondering op een onderbord geldt alleen voor de genoemde categorie of situatie. Bestemmingsverkeer betekent geen sluiproute voor iemand die alleen sneller door de straat wil. Het betreft de wettelijke definitie van bereikbaar reisdoel bij de gesloten weg en ook lijnbussen.
Een tijdvenster kan de werking beperken. Een voertuigsymbool op een onderbord kan de groep bepalen waarop het bord van toepassing is. Lees daarom hoofd- en onderbord als één regeling, zonder een ontbrekende uitzondering erbij te bedenken.
Milieu- en nul-emissiezones
De C22-serie regelt bijzondere toegangsverboden. In 2026 zijn de C22e- en C22f-borden met specifieke onderborden van belang voor milieu- en nul-emissiezones. De toegang hangt af van voertuigcategorie, emissieklasse, overgangsregeling en eventuele ontheffing.
Leer het systeem en controleer bij een echte rit de actuele voertuigtoegang. Een vergunning of uitzondering uit één gemeente is niet automatisch geldig in iedere zone. De officiële afbeeldingen hieronder bevatten ook de nieuwe onderborden, zodat je geen verouderd overzicht leert.
De D-serie: richting volgen
D1 geeft de verplichte rijrichting op een rotonde aan, maar regelt op zichzelf geen voorrang. D2 zegt dat je het bord aan de aangegeven zijde voorbij moet gaan; D3 laat beide zijden toe. D4–D7 schrijven een of meer rijrichtingen voor. De pijlen betekenen niet dat een afslaande bestuurder andere verkeersdeelnemers mag hinderen.
De F-serie: overige geboden en verboden
F1 en F2 betreffen inhaalverboden voor de omschreven groepen. F3 en F4 regelen het inhaalverbod voor vrachtauto's. F5 en F6 regelen tegenliggers bij een smalle passage. F7 verbiedt keren. F8 en F9 zijn eindeborden; F8 heft de door verkeersborden aangegeven verboden op, zonder alle algemene verkeersregels op te heffen.
F10 is het stopbord dat bijvoorbeeld politie, verkeersregelaars of verkeersbrigadiers kunnen gebruiken volgens hun bevoegdheid. F11–F22 betreffen het gebruik van specifieke rijstroken of rijbanen door de afgebeelde groepen. Bekijk ook deze minder vaak voorkomende borden: de voertuiggroep maakt verschil.
Voorbeeld: rotondebord zonder haaientanden
D1 bepaalt de rijrichting. Zonder voorrangsborden of andere regeling mag je niet alleen op grond van D1 aannemen dat verkeer op de rotonde voorrang heeft. Pas de toepasselijke kruispuntregels toe.
Alle borden bij deze les
Originele afbeeldingen en omschrijvingen uit bijlage 1 van het RVV. Benoem eerst de betekenis en bedenk welke handeling nodig is; open daarna de omschrijving. Getallen, plaatsnamen en symbolen op een concreet bord kunnen verschillen.
Serie C
Bekijk betekenis van bord C1
Gesloten in beide richtingen voor voertuigen, ruiters en geleiders van rij- of trekdieren of vee
Bekijk betekenis van bord C2
Eenrichtingsweg, in deze richting gesloten voor voertuigen, ruiters en geleiders van rij- of trekdieren of vee
Bekijk betekenis van bord C3
Eenrichtingsweg
Bekijk betekenis van bord C4
Eenrichtingsweg
Bekijk betekenis van bord C5
Inrijden toegestaan
Bekijk betekenis van bord C6
Gesloten voor motorvoertuigen op meer dan twee wielen
Bekijk betekenis van bord C7
Gesloten voor vrachtauto's
Bekijk betekenis van bord C7a
Gesloten voor autobussen
Bekijk betekenis van bord C7b
Gesloten voor autobussen en vrachtauto’s
Bekijk betekenis van bord C8
Gesloten voor landbouw- en bosbouwtrekkers, motorrijtuigen met beperkte snelheid en mobiele machines
Bekijk betekenis van bord C9
Gesloten voor ruiters, vee, wagens, landbouw- en bosbouwtrekkers, motorrijtuigen met beperkte snelheid, mobiele machines, brommobielen, fietsen, snorfietsen, bromfietsen en gehandicaptenvoertuigen
Bekijk betekenis van bord C10
Gesloten voor motorvoertuigen met aanhangwagen
Bekijk betekenis van bord C11
Gesloten voor motorfietsen
Bekijk betekenis van bord C12
Gesloten voor alle motorvoertuigen
Bekijk betekenis van bord C13
Gesloten voor bromfietsen, snorfietsen en gehandicaptenvoertuigen, met in werking zijnde motor
Bekijk betekenis van bord C14
Gesloten voor fietsen en voor gehandicaptenvoertuigen zonder motor
Bekijk betekenis van bord C15
Gesloten voor fietsen, bromfietsen en gehandicaptenvoertuigen
Bekijk betekenis van bord C16
Gesloten voor voetgangers
Bekijk betekenis van bord C17
Gesloten voor voertuigen en samenstellen van voertuigen die, met inbegrip van de lading, langer zijn dan op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord C18
Gesloten voor voertuigen die, met inbegrip van de lading, breder zijn dan op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord C19
Gesloten voor voertuigen die, met inbegrip van de lading, hoger zijn dan op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord C20
Gesloten voor voertuigen waarvan de aslast hoger is dan op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord C21
Gesloten voor voertuigen en samenstellen van voertuigen, waarvan de totaalmassa of de som van de aslasten hoger is dan op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord C22
Gesloten voor voertuigen met bepaalde gevaarlijke stoffen
Bekijk betekenis van bord C22e
Gesloten voor personenauto’s, bedrijfsauto’s, vrachtauto’s of autobussen vanwege emissie-eisen (milieuzone of nul-emissiezone)
Bekijk betekenis van bord C22e1
Onderbord bij C22e: nul-emissiezone voor bedrijfsauto’s en vrachtauto’s, toegankelijk voor emissieloze voertuigen
Bekijk betekenis van bord C22e4
Onderbord bij C22e: milieuzone voor dieselpersonenauto’s, toegankelijk voor emissieklasse 4 tot en met 6
Bekijk betekenis van bord C22e5
Onderbord bij C22e: milieuzone voor dieselpersonenauto’s, toegankelijk voor emissieklasse 5 en 6
Bekijk betekenis van bord C22e6
Onderbord bij C22e: milieuzone voor dieselpersonenauto’s en bedrijfsauto’s, toegankelijk voor emissieklasse 4 tot en met 6
Bekijk betekenis van bord C22e7
Onderbord bij C22e: milieuzone voor dieselpersonenauto’s en bedrijfsauto’s, toegankelijk voor emissieklasse 5 en 6
Bekijk betekenis van bord C22e8
Onderbord bij C22e: milieuzone voor vrachtauto’s, toegankelijk voor vrachtauto’s emissieklasse 6
Bekijk betekenis van bord C22e9
Onderbord bij C22e: milieuzone voor autobussen, toegankelijk voor autobussen emissieklasse 6
Bekijk betekenis van bord C22e10
Onderbord bij C22e: milieuzone voor vrachtauto’s en autobussen, toegankelijk voor vrachtauto’s en autobussen emissieklasse 6
Bekijk betekenis van bord C22f
Einde geslotenverklaring vanwege emissie-eisen (milieuzone of nul-emissiezone)
Bekijk betekenis van bord C23-01
Spitsstrook open
Bekijk betekenis van bord C23-02
Spitsstrook vrijmaken
Bekijk betekenis van bord C23-03
Einde spitsstrook
Serie D
Bekijk betekenis van bord D1
Rotonde; verplichte rijrichting
Bekijk betekenis van bord D2
Gebod voor alle bestuurders het bord voorbij te gaan aan de zijde die de pijl aangeeft
Bekijk betekenis van bord D3
Bord mag aan beide zijden worden voorbijgegaan
Bekijk betekenis van bord D4
Gebod tot het volgen van de rijrichting die op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord D5
Gebod tot het volgen van de rijrichting die op het bord is aangegeven
Bekijk betekenis van bord D6
Gebod tot het volgen van één van de rijrichtingen die op het bord zijn aangegeven
Bekijk betekenis van bord D7
Gebod tot het volgen van één van de rijrichtingen die op het bord zijn aangegeven
Serie F
Bekijk betekenis van bord F1
Verbod voor motorvoertuigen om elkaar onderling in te halen
Bekijk betekenis van bord F2
Einde verbod voor motorvoertuigen om elkaar onderling in te halen
Bekijk betekenis van bord F3
Verbod voor vrachtauto's om motorvoertuigen in te halen
Bekijk betekenis van bord F4
Einde verbod voor vrachtauto's om motorvoertuigen in te halen
Bekijk betekenis van bord F5
Verbod voor bestuurders door te gaan bij nadering van verkeer uit tegengestelde richting
Bekijk betekenis van bord F6
Bestuurders uit tegengestelde richting moeten verkeer dat van deze richting nadert voor laten gaan
Bekijk betekenis van bord F7
Keerverbod
Bekijk betekenis van bord F8
Einde van alle door verkeersborden aangegeven verboden
Bekijk betekenis van bord F9
Einde van alle op een elektronisch signaleringsbord aangegeven verboden
Bekijk betekenis van bord F10
Stop. In het bord kan worden aangegeven door wie of waarom het bord wordt toegepast
Bekijk betekenis van bord F11
Verplicht gebruik passeerbaan of passeerstrook (rijbaan of -strook om ingehaald te kunnen worden), uitsluitend bestemd voor landbouw- en bosbouwtrekkers, motorrijtuigen met beperkte snelheid en mobiele machines
Bekijk betekenis van bord F12
Einde verplicht gebruik passeerbaan of passeerstrook (rijbaan of -strook om ingehaald te kunnen worden), uitsluitend bestemd voor landbouw- en bosbouwtrekkers, motorrijtuigen met beperkte snelheid en mobiele machines
Bekijk betekenis van bord F13
Rijbaan of -strook uitsluitend ten behoeve van lijnbussen
Bekijk betekenis van bord F14
Einde busbaan of -strook
Bekijk betekenis van bord F15
Rijbaan of -strook uitsluitend ten behoeve van trams
Bekijk betekenis van bord F16
Einde trambaan of -strook
Bekijk betekenis van bord F17
Rijbaan of -strook uitsluitend ten behoeve van lijnbussen en trams
Bekijk betekenis van bord F18
Einde bus- en trambaan of -strook
Bekijk betekenis van bord F19
Rijbaan of -strook uitsluitend ten behoeve van vrachtauto’s en lijnbussen
Bekijk betekenis van bord F20
Einde rijbaan of -strook voor vrachtauto’s en lijnbussen
Bekijk betekenis van bord F21
Rijbaan of -strook uitsluitend ten behoeve van vrachtauto’s
Bekijk betekenis van bord F22
Einde rijbaan of -strook voor vrachtauto’s
Test jezelf
Bedenk eerst je antwoord. Open daarna de uitleg.
Regelt D1 op zichzelf de voorrang op een rotonde?
Nee. D1 schrijft de rijrichting voor; voorrang volgt uit de overige regeling.
Is een sluiproute automatisch toegestaan bij uitgezonderd bestemmingsverkeer?
Nee. Je moet binnen de wettelijke bestemmingsverkeerdefinitie vallen.
Heft F8 ook de algemene snelheidslimieten en zorgplicht op?
Nee. Algemene regels blijven gelden.
Bronnen bij deze les
Auto Praktijkboek Rijbewijs B - VekaBest
Dit auto praktijkboek is geschikt voor Nederland. VekaBest ontwikkelt al bijna 60 jaar theorie en praktijk producten en heeft al meer dan 4 miljoen geslaagden. Wil je sneller slagen voor je praktijk examen? Zoek dan niet verder, maar ga voor dit auto praktijkboek en bereid je voor op het CBR praktijk examen in 2026.
Bekijk product →